Archive | empathie RSS feed for this section

Unlock

25 Mrt

unlock.001

Wat tot nu toe de meeste indruk heeft gemaakt in Shanghai?

Indruk op wat? On which Pink Part of my Brain? Design, Story, Symphony, Play, Empathy or Meaning?

Laten we beginnen met Design.

Ok dan heb ik er drie. En laat ik dan die kiezen waar ik ook een foto van heb gemaakt. Dan blijven er nog twee over. En dan kies ik degene die de meeste associaties oproept.

Zo moet ik denken aan mijn zoon omdat hij regelmatig zijn sleutels kwijt was. Totdat ik hem een Banksy sleutelhanger gaf. Helaas zit zijn fietssleutel daar niet aan.

Ik moest aan mijn cijferslot denken dat aan het oude (maar prachtige van John gekregen Brookszadel) hangt te bungelen als ik met mijn oude Peugeot vouwfiets naar en van huis naar station en HKU fiets.

En ik moest denken aan het feit dat ik deze nog nooit gezien had in Nederland. Wat zeg ik, de rest van de wereld….waar ik geweest ben dan.

IMG_8364

 

 

 

positief negatief

19 Mrt

plusmin.001Gisteren schreef ik over inspiratie voordat ik op de open dag op HKU een workshop over inspiratie gaf. Dat laatste was volgens mij inspirerender en tijdens de open dag hoorde ik iets wat misschien wel de reden daarvoor is. Tussen de workshops keek ik de inspirerende serie ‘Het Geheime Leven van 4-jarigen’. Bekijk ze hier online.

Het concept van de serie is simpel. Je nodigt een stuk of 8 vier jarigen uit een middagje te komen spelen. Alle kleuters dragen een microfoon en worden door verschillende camera’s gefilmd. En nog een belangrijk gegeven is dat ze elkaar niet kennen. Tijdens hun samen zijn plegen de programmamakers allerlei interventies en observeren en becommentariëren ze hun gedrag. De serie is een prachtig bewijs dat kinderen spelenderwijs leren. Door rollenspel zie je hun ouders terug. Dit werd weer heerlijk zichtbaar toen twee kleuters vader en moedertje aan de telefoon speelden. Ook het gezegde ‘meisjes plagen zoentjes vragen’ werd weer eens heerlijk duidelijk. Of de situatie die ontstaat als er een rode knop in het lokaal gezet wordt en duidelijke instructie wordt gegeven dat daar niet op gedrukt mag worden. Of een grote kauwgomballenautomaat vol M&M’s met zo’n draaiknop. Dat zijn enorme uitdagingen voor een 4 jarige.

Kijkend naar de kleuters viel me op hoeveel emotie er los komt in het spel. Hoe boos ze soms zijn en hoeveel er gelachen wordt. En één opmerking van een van de presentatoren/observatoren is me bij gebleven. Hij zei dat de lach de kortste verbinding tussen mensen is. Ik heb daar over nagedacht en het zette mij op de volgende gedachte. De lach is een voorbeeld van een positieve emotie.

Barbara Frederickson’s noemt er 10.

Wow wat leuk! Er gebeurt iets leuks en ik moet gewoon lachen.

Wow wat lief! Mijn hart wordt geroerd binnen de veilige context van een (intieme) relatie.

Wow wat wat inspirerend! Ik word geconfronteerd met echte menselijke/dierlijke/natuurlijke excellentie.

Wow ik hoop…. Ik vrees het ergste maar verlang intens naar beterschap.

Wow wat sereen! Ik leun achterover en zuig alles in me op.

Wow….trots! Ik investeerde tijd en kennis en ben geslaagd.

Wow fascinerend! Ik wil me verder onderdompelen met waar ik nu mee bezig ben.

Wow de dingen gaan naar mijn zin, zelfs beter dan verwacht!

Wow wat vet! Ik word geconfronteerd met iets verpletterend moois of goeds en voel me letterlijk overweldigd door de grootsheid ervan.

Positieve emoties als de kortste weg naar de ander.

Inspiratie is een manier om je verbinden met mensen. Op een positieve manier. En dat lukte gisteren beter in de klas dan op mijn blog.

Maar hoe zit dat met negatieve emoties? Is die weg korter?

Nee die verbindt niet. Die stoot af.

 

 

No Pain No Gain

13 Mrt

NOPAINNOGAIN.001

Eergisteren schreef ik over mijn ontmoeting met Irene Koel van The Zoooo. Het verhaal ging over verandering en dat mensen dat in eerste instantie misschien wel willen maar als het er op aan komt liever met een natte luier blijven lopen; “nobody likes changes except for a wet baby” las ik laatst. Wat cool is aan Irene dat ze het lef heeft van te voren aan te geven dat er een moment in dat verandertraject komt dat het helemaal niet meer zo leuk is. Mensen zijn dus voorbereid. Wat nog cooler is dat als mensen voelen dat dat moment is aangebroken, het veilig en OK is om dat te delen.

Gisteren mailde Irene me het model dat daar aan ten grondslag ligt;

Schermafbeelding 2017-03-13 om 07.00.40Schermafbeelding 2017-03-13 om 07.00.52

Het model is dus afgeleid van de Kubler-Ross curve. Kubler-Ross heeft het model ontwikkeld om het rouwproces in kaart te brengen. Ik google haar net en kwam op een Belgische site terecht die het model uitlegt. Ik heb deze tekst een beetje aangepast en rouw vervangen door verandering;

De vijf fasen van verandering.

Wanneer mensen worden geconfronteerd met verandering zijn er een aantal fasen te herkennen die men doorloopt.

We onderscheiden 5 fasen. Verandering is geen  lineair proces, dat iedereen stap voor stap doorloopt. Bij iedereen verloopt de verandering anders. Sommige mensen slaan fasen over. Anderen blijven lang in één fase hangen of hernemen een eerdere fase. Ook veranderervaringen uit het verleden bepalen mee hoe iemand vandaag omgaat met verandering.

Mensen die moeten veranderen hebben een veilige plek nodig om hun gevoelens te kunnen uiten. Het is daarbij belangrijk dat ze niet alleen worden gelaten. Ook respect voor het unieke proces van iedere persoon is nodig. Iemand kan niet op bevel een bepaalde fase doorleven of afsluiten. Bewustzijn van het proces helpt wel om te (h)erkennen wat er gebeurt en om geduld te hebben.

Ontkenning: “Dit gebeurt niet bij mij.”

Ontkenning is een bewuste of onbewuste weigering om de realiteit onder ogen te zien. Het is een natuurlijke vorm van zelfbescherming. Het helpt om zelf te bepalen in welk tempo de verandering wordt toegelaten. We laten niet meer binnen dan we aankunnen. Sommige mensen blijven echter opgesloten in deze fase.

Woede: “Waarom met mij?”

Als de waarheid tot iemand is doorgedrongen ontstaat er vaak boosheid. In deze periode is men meestal moeilijk te benaderen. Onder de woede ligt de pijn.

Marchanderen: ”Ik beloof een betere persoon te worden als…”

In deze fase probeert men te onderhandelen. Men belooft het één te doen als er iets anders tegenover staat. Men denkt bijvoorbeeld “Als ik vanaf nu heel aardig ben voor mijn personeel, dan kan ik vast mijn bedrijf nog wel zien groeien”. Veelal is de hoop een grote drijfveer.

Verdriet en depressie: ”Ik geef het op.”

Wanneer men de realiteit begint te accepteren komen gevoelens van verdriet, spijt, angst en onzekerheid naar boven. Vaak dienen ook veranderingen uit het verleden zich weer aan. Men is bijna niet meer te bereiken. Men kan behoefte hebben aan het steeds weer uiten van het verdriet over de oude situatie. Op de bodem van het verdriet ligt vaak woede. Onderdrukte woede is vaak de oorzaak van een depressie.

Aanvaarding: “Ik ga verder met mijn leven.”

Als iemand voldoende tijd en vaak ook enige hulp heeft gehad om door de genoemde fasen te gaan, begint men de realiteit te accepteren. Er komt berusting en men kan onthechten, loslaten. Loslaten is niet hetzelfde als vergeten. Het is de verandering een plaats geven in het leven en verder gaan. Met droge billetjes.

 

 

Zooooooo

11 Mrt

Schermafbeelding 2017-03-11 om 10.06.57

Gisteren was ik weer in het Gemeentemuseum Den Haag. Ik had een afspraak met Irene Koel. Via meerdere contacten was ons aangeraden om elkaar te ontmoeten. En dat was een heerlijke ontmoeting. Dank Sikko en Sabine!

Maar wat het maakt het nu dat het inderdaad klikt. Dat wisten Sikko en Sabine al maar ik nog niet, en ze hadden het bij het rechte eind.

Een heerlijke ontmoeting is een eerlijke ontmoeting. Een ontmoeting waar je jezelf kunt zijn, je op je gemak voelt, je oprecht nieuwsgierig bent naar elkaar, je wordt bevestigd en verrast. Zo deelde ik een paar boeken waarvan Irene de schrijvers persoonlijk kende en mee had samengewerkt.

Het is moeilijk om een hoogtepunt aan te geven maar ik kreeg toch wel een hele grote glimlach op mijn gezicht toen Irene me het volgende verhaal vertelde. En voordat ik verder ga wil ik even dat je dit filmpje bekijkt. Het komt van de site van het bedrijf van Irene; The Zooooo.

Het is het meest briljante ‘bedrijfsfilmpje’ wat ik ooit gezien heb.

Het geeft prachtig weer wat The Zooooo doet. The Zoooo zorgt voor verandering op een speelse manier waardoor er groei ontstaat.

Dat sluit perfect aan bij  mijn geloof dat spel de krachtigste menselijk vaardigheid is voor verandering.

En het filmpje laat dit op een prachtige manier zien. Wat je echter niet ziet is wat Irene voorspelt als er besloten is met elkaar te spelen, te veranderen en te groeien. En dat is dat er een moment komt dat het helemaal niet leuk meer is. En dat dan ook uitgesproken wordt. Er komt een moment dat ze het allemaal niet zo leuk meer vinden. En Irene soms ook niet. En dat naar elkaar durven uit te spreken is voorwaarde voor echte verandering.  Want verandering is leuk want het is nieuw, geeft energie. Tot we ECHT moeten veranderen, voor het echie. Het feit dat je voorbereid bent op dat dat moment komt en de ruimte en veiligheid er is om dat met elkaar te delen, was voor mij de Wow! van de Week.

Ik ben fan.

Kijk vooral eens op de site van The Zooooo. Een bron van inspiratie. Heerlijk!

 

 

 

Omgeduld

5 Mrt

raarmaarwaar-001

Een aantal weken geleden volgde ik een training Visible Thinking in het Moco Museum:

moco_villa

Als je niet weet waar Moco is en je  bovenstaande foto bekijkt, heb je dan enig idee waar dit is?

Moco bevindt zich tussen het Rijks en Stedelijk museum op het Museumplein. De training werd verzorgd door Thinking Museum en het was mijn tweede kennismaking met Visible Thinking.

De training was twee dagen en ik was de enige man tussen 11 vrouwen. Ja er mag best wat meer testosteron in het kunsteducatieve domein. Enfin. De training was als volgt  opgebouwd; in de ochtend theorie en oefenen en in de middag naar het museum en zelf aan de slag. Donderdag het Rijks en vrijdag het Stedelijk. En dat werkte uitstekend. En vooral omdat ik me op een gegeven moment een zeer ongeduldige puber voelde op het moment dat we naar een foto moesten kijken.

A View from an Apartment 2004-5 by Jeff Wall born 1946

De foto werd geprojecteerd op de muur.

Mijn eerste reactie was, “ok een foto van een appartement met uitzicht op een haven. Zullen we nu lunchen?”

De gemiddelde kijktijd van 9 seconden die er naar kunst in een museum wordt gekeken, haalde ik niet eens. Bij lange na niet. Na 5 seconden had ik ik het al gezien.

Maar ik kreeg ruim 2 minuten de tijd om te kijken en op te schrijven ‘Wat je zag’. Ik was blij dat mijn mobiel in mijn tas zat want ik voelde een onbeheersbare drang om me online te verbergen. Ik bedacht me dat dit nu precies het gevoel moest zijn van menig museumbezoeker. Een ‘ik ben niet de enige’ gedachte verbond me met de grote groep ‘ongeduldigen’. Ik besloot me over te geven aan de opdracht en op te schrijven wat ik zag.

Vervolgens deelden we onze observaties met elkaar en werden ze centraal op een flip-over gezet. En het mooie was dat ik meer zag door de observaties van de anderen die andere dingen waren opgevallen. We waren inmiddels bijna 10 minuten aan het kijken en delen. Mijn ongeduld was omgezet in een oprechte nieuwsgierigheid naar wat ik allemaal nog meer kon ontdekken en wat de anderen zagen.

In het tweede deel van de Thinking Routine ‘See, Think, Wonder’ neem je een aantal minuten de tijd om na te denken en op te schrijven ‘Waar het over gaat?’ Ook hier weer eerst individueel om e.e.a. vervolgens weer met elkaar te delen. Individueel, samen. Listen, Silent. Eerst het Wat bekijken en dan pas het ‘Waar het over gaat’.

Door ook dit weer na elkaar in alle rust met elkaar te delen, leerde ik dat iedereen andere betekenissen aan de observaties gaf. Wat het kijken een enorme verdieping gaf en me leerde dat je dingen van meerdere kanten kunt bezien en daar dus andere betekenissen aan kunt geven.

De 10 seconden waren inmiddels 15 minuten geworden en ik was benieuwd naar wat de volgende stap zou zijn. De derde stap van deze routine was de vraag ‘Welke vragen zijn er nog overgebleven?’ Zo vroeg een deelnemer zich af of de situatie echt was of in scene gezet. Zo kwamen er meer vragen voorbij waarbij ik dacht “Hoe kom je er op?” of “Wat een goede vraag!”. En steeds weer kijkend naar de foto die inmiddels echt tot leven was gekomen. Het leek of ik in het appartement was en ik als Tita Tovenaar alles en iedereen had stil gezet. Raar maar waar.

Ruim 20 minuten later was ik oprecht teleurgesteld toen de lunch werd aangekondigd.

Mijn ongeduld was omgeduld.

In twee dagen leerden we zo’n 6 visible thinking routines.

Ik raad iedereen die wil vertragen en (be)vragen van harte de training van Thinking Museum aan.

Wil je zelf een keer ervaren wat het is om met VTR naar kunst te kijken, kom dan zaterdag 11 maart naar het Dordrechts Museum. Er is plek voor 6 m/v. Wie het eerst mailt wie het eerst komt.

cornoltee@mac.com

Wil je meer weten over bovenstaande foto?

Kijk dan hier.

 

 

 

 

Puur Compliment

14 Dec

schermafbeelding-2016-12-14-om-10-08-43

Naar aanleiding van de post van gisteren kreeg ik een reactie van trouwe lezeres Anna-Maria. Anna-Maria is misschien wel de leukste ondernemer die ik ken. Ze heeft humor, is nieuwsgierig, heeft lef en houdt van mensen. Ze is inderdaad heel Puur. En wat ik ook zo leuk vind aan Anna-Maria is dat ze heel goed complimentjes kan geven. En daar hebben Anna-Maria en ik een klik. Want wat is er mooier dan een compliment geven. Ik doe al jaren onderzoek naar het fenomeen.

Toen ik laatst de conducteur in Utrecht complimenteerde, hem een hand gaf en bedankte voor weer een fantastische rit, keek hij me aan alsof ie oog in oog met een Tyrannosaurus  stond en zijn laatste seconden geslagen hadden. Tyrannosaurus is een geslacht van vleesetende theropode dinosauriërs en behoort tot de groep van de Tyrannosauridae. Ze leefden ongeveer zeventig tot vijfenzestig miljoen jaar geleden, tijdens het late Krijt, in het westelijk deel van het huidige Noord-Amerika. Dus dat kan niet want we waren in Utrecht. Midden Nederland. Europa.

Nee het was Cor Noltee die hem een compliment gaf. Dat komt blijkbaar ook eens de vijfenzestig miljoen jaar  voor bij de NS. Maar the guy was lucky want ik had mijn complimenten dag.

Ik houd al jaren een database bij waarin de reacties staan van de mensen die van mij een (oprecht) compliment ontvangen. Dat gaat bijna altijd over iets wat ze aan of op hebben. Ik ben namelijk geen fan van de sauna.

Hier komen  de resultaten en ik ben benieuwd in welke categorie jij zit. Ik heb wel een idee overigens.

1. Vrouwen.

Als ik een vrouw een compliment geef dan reageert 82,4 % met:

– ohhhhh…..uitverkoopje.

of

– H&Mmetje.

2. Mannen.

Als ik een man een compliment geef dan reageert 98,6 % ongeveer  zoals de treinconducteur. De rest loopt stevig door of gaat zelfs rennen. Een enkeling schreeuwt daarbij om hulp.

3. Homofiele mannen en vrouwen.

Als ik een homofiele man of vrouw een compliment geef dan reageert 100%hetzelfde.

‘Dankjewel. Wat leuk!’

ennnnnn, ja daar komt ie. Die gaan er nog even vet overheen (dat compliment dan he). En dat dat klinkt dan zo:

‘En wat vind je van mijn schoenen (of ander kleding stuk of accessoire)’

Ja we kunnen nog een hoop leren van onze homofiele medemensch.

 

Maar misschien nog wel meer van Anna-Maria. Want Anna-Maria bevindt zich in de buitencategorie complimenten geven. Want Anna-Maria geeft geen compliment over het Wat je draagt, Hoe je doet of Waarom je dingen doet…..neeeeeeee. Anna-Maria geeft complimenten door aan te geven wat de ander met haar doet. En dat verdient een compliment. Zo liet ze me gisteren het volgende weten:

“Zo blij met je blogs elke dag!

Laat mij minder krampachtig denken en speelser de wereld bekijken.

DANK!”

Mooi Mens die Anna-Maria.

Heel Puur.

Dankjewel.

 

Everything we don’t have to do.

30 Sep

alive-inside-film-poster-2014

In his great lecture Brian Eno defined art as ‘everything we don’t have to do’;

“Now what I mean by that is that, there are certain things you do have to do to stay alive. You have to eat, for example. But you don’t have to invent Baked Alaskas or sausage rolls or Heston Blumenthal. So you have this basic activity that we and all other animals do, which is called eating, but then unlike all other animals, we do a lot of embroidery and embellishment on top of it. We make eating into a complicated, stylised activity of some kind. You have to wear clothes. But you don’t have to come up with Dior dresses or Doc Marten boots or Chanel little black frock, whatever it’s called. You can tell I haven’t got one. So, once again we have an essential need – clothing ourselves – which we then do with intense sort of interest. We stylise and embellish and ornament and decorate.”

And some people have to listen to music to stay alive, really. This week I showed ‘Waste land’. IMDB: On the outskirts of Rio de Janeiro is Jardim Gramacho, the world’s largest landfill, where men and women sift through garbage for a living. Artist Vik Muniz produces portraits of the workers and learns about their lives.

After the documentary I asked the students if they had tips for the next movie. One student came with ‘Alive inside’;

ALIVE INSIDE is a joyous cinematic exploration of music’s capacity to reawaken our souls and uncover the deepest parts of our humanity. Filmmaker Michael Rossato-Bennett chronicles the astonishing experiences of individuals around the country who have been revitalized through the simple experience of listening to music. His camera reveals the uniquely human connection we find in music and how its healing power can triumph where prescription medication falls short.

This stirring documentary follows numerous visionaries in healthcare including social worker Dan Cohen, founder of the nonprofit organization Music & Memory, as he fights against a broken healthcare system to demonstrate music’s ability to combat memory loss and restore a deep sense of self to those suffering from it. Rossato-Bennett visits family members who have witnessed the miraculous effects of personalized music on their loved ones, and offers illuminating interviews with experts including renowned neurologist and best-selling author Oliver Sacks (Musicophilia: Tales of Music and the Brain), healthcare visionaries Dr. Bill Thomas, Dr. Al Powers, Naomi Fiel, and musician Bobby McFerrin (“Don’t Worry, Be Happy”).

An uplifting cinematic exploration of music and the mind, ALIVE INSIDE’s inspirational and emotional story left audiences humming, clapping and cheering at the 2014 Sundance Film Festival, where it won the Audience Award.’

Some people have to listen to music if medication falls short.

In some situations art can triumph over medicine.

 

 

%d bloggers liken dit: